Leszek Balcerowicz dla kogo on pracuje?

Najważniejsza jest niezależna polityka monetarna
Nasz Dziennik, 2007-08-17
Wielu ekonomistów jest zgodnych: gdy Polska przyjmie wspólną walutę europejską - euro, utraci możliwość oddziaływania na politykę monetarną. Jednak nie brakuje też takich, którzy sądzą, że w celu poprawy sytuacji ekonomicznej Polski należy tymczasowo powiązać złotówkę z euro, nie rezygnując ostatecznie z waluty narodowej. Nie trafiają do nich argumenty, że takie rozwiązanie może ostatecznie doprowadzić do likwidacji złotówki.

Polityka pieniężna jest jedynym instrumentem oddziaływania państwa na gospodarkę, dlatego niezależność tej polityki ma ogromne znaczenie dla rozwoju gospodarczego. Chodzi przede wszystkim o politykę stóp procentowych i politykę kształtowania podaży pieniądza. A skutki obniżki lub podwyżki stóp mają poważne konsekwencje. Na przykład podwyżka to przede wszystkim wzrost ceny kredytów, a więc większe raty odsetkowe od kredytów, trudności w ich spłacaniu, narastanie w bankach problemu złych kredytów, a to może spowodować trudności finansowe banków. - Ponieważ kredyt zdrożeje, przedsiębiorstwa będą musiały ograniczać zaciąganie kredytów, co odbije się na inwestycjach i ograniczeniu produkcji, a to przyhamuje wzrost gospodarczy - tłumaczy prof. Andrzej Kaźmierczak z SGH. Podwyżka stóp spowoduje - zdaniem Marka Dietla z Instytutu Sobieskiego - zwiększone zyski z inwestycji w obligacje skarbowe, co wywoła napływ kapitału spekulacyjnego do Polski oraz aprecjację waluty i utrudnienia dla eksportu. Obniżenie stóp spowodowałoby odwrotne, a co za tym idzie korzystne skutki dla gospodarki.
Często można usłyszeć pogląd, że jeśli przyjmiemy wspólną walutę UE, to stopy procentowe będą niższe. Jednak wcale nie musi tak być. Obecnie - jak podkreśla dr Cezary Mech - od nas zależy, jakie te stopy będą. - Po wprowadzeniu euro nie będziemy mieli na to wpływu, bo ich wysokość ustali Europejski Bank Centralny - mówi. Wtedy możemy narazić się na negatywne skutki np. podwyżek stóp procentowych. Nie będziemy mieli możliwości wpływania na wartość euro.
Zdaniem dr. Mecha, na obecnym etapie polityki pieniężnej należy powiązać złotówkę z euro i obniżyć stopy procentowe - przeciwdziałałoby to aprecjacji waluty polskiej i wyeliminowało ryzyko walutowe. - Działałoby też korzystnie na nasz eksport, ponieważ stawałby się bardziej opłacalny - uzasadnia Mech.
Jednak niektórzy ostrzegają przed takimi działaniami. - Wiązanie kursu złotego z euro w istocie oznacza rezygnację Polski z własnej polityki kursowej. Jeżeli ustalimy sztywny kurs złotego do euro, to będziemy zdani na kurs euro jako jeden parametr kształtujący warunki handlu zagranicznego Polski - mówi prof. Kaźmierczak. Zrezygnujemy z korzyści, jakie może nam dać polityka kursowa, m.in. wpływania na handel zagraniczny. Ustalenie raz na zawsze - gdyby do tego doszło - kursu złotego do euro w istocie doprowadziłoby do likwidacji narodowej waluty, istnienie złotego przestałoby mieć sens.
Stały kurs złotego do euro będzie też oznaczał konieczność podejmowania interwencji przez NBP w celu obrony tego stałego kursu, a interwencje mogą być różne, zarówno w kierunku aprecjacji, jak i deprecjacji, co będzie miało wpływ na podaż pieniądza, ale bez liczenia się z rzeczywistym zapotrzebowaniem gospodarki na pieniądz.


Paweł Tunia



* * *



Z dr. Cezarym Mechem, wiceministrem finansów w rządzie Kazimierza Marcinkiewicza, współautorem programu gospodarczego PiS, rozmawia Paweł Tunia

Część ekonomistów jest zdania, że dla poprawy sytuacji ekonomicznej Polski powinniśmy powiązać kurs złotego z euro. Jaki charakter, Pana zdaniem, powinno mieć to powiązanie?
- Ustalenie kursu złotego do euro nie powinno mieć charakteru stałego, ale tymczasowy. Polityka monetarna jest kluczowa dla rozwoju gospodarczego. Na przykład w Wielkiej Brytanii rząd stwierdza, że jego polityka fiskalna jest uzupełnieniem polityki monetarnej prowadzonej przez Bank Anglii. Obecny boom gospodarczy w Polsce jest związany z tym, że udało się obniżyć stopy procentowe jeszcze za prezesa NBP Leszka Balcerowicza z 4,5 do 4 proc., podczas gdy stopy w Eurolandzie wzrosły z 2 do 3,5 proc. - restrykcyjność polityki monetarnej została w znaczący sposób ograniczona. Jeśli chodzi o rolę polityki monetarnej, to uważam, że Polska nie powinna rezygnować z niezależności w tej dziedzinie.

Jakie efekty dałoby powiązanie waluty polskiej z euro w polityce gospodarczej kraju?
- Na obecnym etapie polityki monetarnej w Polsce powiązanie z euro byłoby optymalne, bo spowodowałoby obniżenie oprocentowania, przeciwdziałanie procesom aprecjacyjnym, które osłabią eksport. Ograniczyłoby to także napływ kapitału spekulacyjnego. Procesy aprecjacyjne powodują również, że 140 mld zł rezerw w banku centralnym staje się mniej warte i ponosimy milionowe straty.

Dziękuję za rozmowę.


Statement by Leszek Balcerowicz, Chairperson of the Commission for Banking Supervision


Warsaw, 11 March 2006


With regard to the statement of Ms Zyta Gilowska, Deputy Prime Minister and Finance Minister, of 8 March 2006 in the matter of excluding Mr Cezary Mech from participation in the proceeding carried out by the Commission for Banking Supervision (CBS) related to Unicredito request dated 29 July 2005 for CBS permission to exercise voting rights at the general meeting of shareholders of Bank BPH S.A, BPH Bank Hipoteczny S.A, and Bank Rozwoju Energetyki i Ochrony Środowiska Megabank S.A. (in liquidation),


I state as follows:


I. With regard to the lack of legal grounds:
Claiming that the provisions of the Code of Administrative Procedure (CAP) do not apply to the exclusion of a member of a collegial body such as the Commission for Banking Supervision since the matter is regulated by art. 25 of the Act on the National Bank of Poland and art. 11 of the Banking Law Act is incorrect.
Such a view does not take into account the fundamental prerequisite that proceedings before public administration authorities in individual matters resolved by administrative decisions are regulated by the Code of Administrative Procedure. This results directly from art.1 section 1 of the Code and means that CAP provisions also apply in individual proceedings before the Commission for Banking Supervision which is, without doubt, a public administration authority.
Art. 11 of the Banking Law Act lists categories of rulings of the Commission for Banking Supervision that are considered by the legislator to be administrative decisions in the meaning of the CAP, i.e. final rulings of the administrative proceeding carried out under the provisions of the Code. Such understanding of relations between art. 11 of the Banking Act and art. 1 of the Code of Administrative Procedure is shared by analysts of the Banking Law Act (Leszek Mazur: the Banking Law Act. Comments; Banking Law Act. Comments. Joint publication edited by Fr. Zoll; Banking Law Act. Comments, published by LexisNexis).
The above means that the provisions of the Code, including provisions relating to the exclusion of a member of a collegial body, i.e. art. 27 § 1 in connection with art. 24 § 3 of the CAP, do apply to the whole course of the proceeding, i.e. from the moment of initiating the procedure until its termination.
Notwithstanding the above it must be noted that by presenting the position that there were no legal grounds for excluding Cezary Mech, Deputy Prime Minister and Finance Minister Ms Zyta Gilowska undermined the legal grounds on which the Treasury Minister based his request to be allowed to participate in the proceeding as party pursuant to art. 28 and 29 of the Code of Administrative Procedure. Hence, the Treasury Minister shares the view that the proceeding before the Commission for Banking Supervision is carried out according to the provisions of the CAP.
The position presented in the statement is also inexplicable as the Deputy Prime Minister and Finance Minister voted for allowing the Treasury Minister to participate as party in the proceeding pursuant to legal grounds provided for in the Code of Administrative Procedure.


II. With regard to the lack of real grounds:
All the circumstances I took into account when I made the decision to exclude Mr Cezary Mech from participating in the procedure have been presented in the justification to the decision. Those were not only materials referred to in Unicredito request but also additional materials related to the statements made by Mr Cezary Mech. In addition, it was also my duty under the law to take into account facts that strengthened and lent credence to the circumstances that could rise doubts as to the impartiality of Mr Cezary Mech in the matter. It should be emphasised that all circumstances listed in the justification had occurred before collecting evidence in the proceeding was terminated.
Statements made by specialists in the field of administrative law for the edition of "Rzeczpospolita" of 9 and 10 March, prof. Michał Kulesza and Ryszard Sowiński (PhD), confirm the rightness of such an assessment of the situation.


III. With regard to the responsibility of Finance Minister for the impartiality of Cezary Mech:
Claiming that the Finance Minister takes responsibility for the impartiality of a representative of the Ministry of Finance in the Commission for Banking Supervision and referring to art. 26 section 1 item 2 of the Banking Law Act remains in contradiction with the generally shared view on the way of forming collegial bodies and their functioning as expressed in Constitutional Tribunal decisions.
The quoted article of the Act on the National Bank of Poland sets forth only the composition of the Commission for Banking Supervision as a collegial body whereas in proceedings related to individual matters terminated by the issue of administrative rulings the provisions of the Code of Administrative Procedure, including the provisions under art. 24 §3 concerning the exclusion of a member of a collegial body, are applied.
My decision of excluding Mr Cezary Mech from only one particular proceeding did not in any way restrict the right of the Finance Minister to shape the composition of the Commission for Banking Supervision under the scope of the minister's competence provided for in art. 26 section 1 of the Act on the National Bank of Poland.

Poland's economy minister nominee says zloty too strong, cautious on euro11।

Poland's economy minister nominee says zloty too strong, cautious on euro11।

WARSAW Poland's zloty currency is too strong and should reflect an appropriate balance between supporting imports while not blocking exports, the new cabinet's candidate for economy minister was quoted as saying.
Victory for the pro-business Civic Platform in Poland's general elections prompted a flood of cash into the zloty last month, sending it around 5 pct higher and boosting other central European currencies.
'The zloty is too strong right now,' Waldemar Pawlak, leader of the Platform's coalition ally Peasant Party and its nominee for deputy prime minister, told daily Gazeta Wyborcza in an interview.
'The exchange rate has to be adequate to the possibilities of the economy and the society. There has to be a balance between relatively attractive wages translated into euro, while on the other hand it cannot block exports and promote imports.'
The Civic Platform won last month's elections on expectations the party would push forward with public finance and other economic reforms, as well as a swift push to adopt the single currency.
But many signals from senior party officials since have been cautious, and the zloty's upward march has stalled as investors await concrete policy declarations from the new cabinet, which is to be sworn in this Friday.
Pawlak said he had also discussed the euro with finance minister nominee Jacek Rostowski, who has shied away from contact with media in recent weeks but previously had supported an immediate entry to the euro.
'I have talked to Professor Rostowski about this,' Pawlak said. 'Today the situation is different than it was when he drew up these plans. I think that we will have similar views on the euro.'
'He is leaning towards a practical realism, meaning that tools have to be appropriate to the situation, that euro zone entry should happen at the appropriate moment.'
He declined to give a target date for euro adoption.